|
|

|
Algemeen
- Geschiedenis -
Foto's -
Bezienswaardigheden -
Wapen -
Kalender -
Publicaties -
Links |
| |
|
 |
| |
|
Algemeen: |
| |
 |
Oppervlakte:
786
ha. |
 |
Herkomst van de naam: naar een Brug over de Schelde? |
 |
Inwoner: Gentbruggenaar; Gentbrugs. |
 |
Landschap: Verstedelijkt dorp in de zuidoostelijke
agglomeratie van Gent, aan de Schelde, in Zandig-Vlaanderen en het
Gentse Houtland. Landschappelijk en bodemkundig bestaat Gentbrugge uit
twee zones: een vrij hoog zandgebied (5-15 m), dat nagenoeg volgebouwd
is, en de alluviale vlakte, gevormd door het overstromingsgebied van de
Beneden-Schelde.
Morfologisch is Gentbrugge vergroeid met Gent, de voorsteden Ledeberg en
Sint-Amandsberg en de randgemeenten Merelbeke en Melle. |
 |
Sedert de fusie in 1977 samen met Ledeberg een deelgemeente van
Gent
(9050). |
|
|
|
| |
| Geschiedenis: |
| |
| |
In de Romeinse tijd liep door Gentbrugge van noord naar
zuid een heerweg naar Bavai. De kleine wijk het Kamp nabij de
Meersendries zou op een Romeins kamp kunnen teruggaan. In de 12e eeuw
waren in Gentbrugge lenen van de graaf van Vlaanderen. In de 13e eeuw
werd het met andere parochies eigendom van de Heren van Rode:
zeventien parochies van Gentbrugge tot Munte. In 1705 werd een nieuwe
'Brusselsesteenweg' aangelegd. In het zuidoostelijk gebied, de
zogenaamde Heide, werden de centrale werkplaats van de N.M.B.S. (het Arsenaal)
opgericht (1881-84) en het vormingsstation van Merelbeke aangelegd; in
de buurt kwamen twee woonwijken, met vnl arbeiderswoningen, tot stand,
nl. de wijk Arsenaal en de Veldwijk of Moscou.
Tussen beide wijken lag eertijds een militair oefenterrein (1815), dat
ca. 1970 grotendeels werd ingenomen door het viaduct met opritten van de
E17-autosnelweg die het hele grondgebied doorsnijdt.
Gentbrugge heeft vooral
bekendheid verworven door de bloemenkweek. In 1835
vestigde de plant-en tuinbouwkundige Lodewijk Van Houtte
(Ieper 1810 - Gentbrugge 1876), latere burgemeester van Gentbrugge, er
een tuinbouwbedrijf dat zich specialiseerde in rozelaars en
bloemknollen. Dank zij de nieuwe kweekvormen, het tijdschrift "La
Flore des Serres et des Jardins de l'Europe" (1845) en een
tuinbouwschool (1849-1923) verwierf Gentbrugge wereldfaam op dat vlak en
werd meteen de basis gelegd voor de Gentse bloementeelt. Standbeeld van
L. Van Houtte, n.o.v. Paul de Vigne, aan de Van Houttestraat.
|
| |
| Bezienswaardigheden: |
| |
 |
De snelle
bevolkingsgroei had niet alleen een weerslag op de bebouwing, maar
stimuleerde tevens de oprichting van nieuwe kerken.
Aan het Gentbruggeplein (ontstaan ca. 1875), de neogotische kerk van de HH.
Simon en Judas-Thaddeus, een driebeukig gebouw met Westertoren
(1868-1872) n.o.v. arch. De Noyette; koor en zijkapellen met
schilderwerk op doek (1931-34) door Frans-Jozef Coppejans (Gent);
meubilair: hoofdaltaar (1886), n.o.v. K. Lippens, die ook de preekstoel
(1878) en de communiebank ontwierp; neogotische biechtstoelen door J. Hullebroeck;
doopvont (1e helft 18e eeuw), herkomst van de vroegere kerk. Beschermd
orgel (K.B., 25.3.1980), onlangs volledig hersteld; kruisweg met
gepolychromeerd halfverheven beeldhouwwerk (1902), door Aloïs De Beule
(Gent); schilderijen (17e-19e eeuw), o.a. "H.H. Judas Thaddeus en
Simon de IJveraar bezweren afgodsbeelden (1658), door Erasmus Quellin
(Antwerpen). |
 |
Dichtbij de Brusselsesteenweg de driebeukige Sint-Eligius
(1884), in 1937 uitgebreid met doopkapel, twee portalen en achthoekige
toren, n.o.v. arch. W. Vandenbogaerde. Neogotisch meubilair; bijhorende
aangepaste pastorie (1884). |
 |
De Sint-Antoniuskapel (1871)in de L. Van
Houttestraat: de éénbeukige neogotische kerk, n.o.v. arch. A.
Vossaert, is sinds 1965 parochiekerk.
- Gentbrugge was vanouds een uitverkoren gebied voor talrijke
lusthoven met walgrachten en park; enkele ervan bleven behouden, maar
sinds de tweede wereldoorlog worden de kasteelparken meer en meer
verkaveld.
Onder de bewaarde kastelen dienen vermeld: aan de
Gentbruggekouter, het Kasteel "De Oude Kluis"
(genoemd naar een kluis, die in 1845 werd gesloopt), met torengebouw (1e
helft 17e eeuw) en aanleunend woonhuis (1e kwart 20e eeuw).
In de Braemkasteelstraat, het Kasteel Villain, ook "Kasteel
Rattendaele" (begin 17e eeuw; wijzigingen 19e-20e
eeuw), waarvan de toegangsbrug beschermd is als monument en het park met
omwalling als dorpsgezicht (K.B., 18.7.1980).
In dezelfde straat, het zgn. Braemkasteel (begin 19e
eeuw), genoemd naar een oude Gentse familie, voormalig gemeentehuis
(1946-74), thans muziekacademie. In de Koningsdonkstraat, het Kasteel
Coninckxdonck, in Empire-stijl (1ste kwart 19e eeuw), met
omgrachte halfgesloten hoeve.
Het kasteel Speltinck aan de Meersendries dateert uit de
19e eeuw en is Dienstencentrum voor de derde leeftijd.
In de De Naeyerdreef, een neoclassicistisch getint kasteel (begin 19e
eeuw), met haast vierkante omgrachting. |
 |
In het dorp verspreid, verschillende 19e-eeuws villa's in
kasteelstijl, o.a. van bloemisten. |
 |
Op de hoek Verhaerenlaan/Bruiloftstraat, V.T.B.-gedenkteken ter
ere van Emiel Hullebroeck (°te Gentbrugge, 1878), door
beeldhouwer Luc Van Parijs (Gentbrugge).
- De landbouwgronden, met uitzondering van de Scheldemeersen,
worden eveneens meer en meer verkaveld. Toch bleven verschillende
boerderijen behouden, o.a. het "Hof De Guchteneere",
in 1996 deels gesloopt, maar met bewaarde boerenwoning, op de
Achterdries. |
 |
Tuinwijk "Ter Heide" (1922), met huizen in
regionalistische stijl, met traditionele puntgeveltoppen.
|
| |
| Wapen:
vóór 1976 |
| |
|
 |
| |
| |
"Van goud
beladen met een klimmenden zwarten leeuw getongd en genageld van rood, het
schild gezoomd met een zwarte getande rand en van achteren vastgehouden door een
zittende zwarte leeuw op het schild ter regter zijde is geplaatst een banier van
goud beladen met een ter linker zijde klimmenden zwarten leeuw, getongd en
genageld van rood. Het schild vermeerderd met de letters G.B."
BHRA 13.10.1819
Bron: Gemeentewapens
van België, Deel I Vlaanderen A-L, door Lieve Viaene-Awouters en
Ernest Warlop; Dexia Bank 2002, blz. 342.

|
| |
|
Evenementenkalender: |
| |
 |
Weekend voor Pinksteren: kermis in het
centrum. |
 |
Weekend van Pinksteren: kermis op de Arsenaalwijk. |
 |
Eerste weekend van september: kermis in de
Moscouwijk.
|
| |
|
Publicaties: |
| |
|
 |
De Popp-kaart en legger van
Gentbrugge: een uitgave van het H.G. Land van Rode / 134 blz. /
Prijs: 12 Euro (+ 12,50 portokosten). Hier
bestellen. |
| |
|
Links: |
| |
 |
| |
|
 |
|