Algemeen - Geschiedenis - Foto'sBezienswaardigheden - Wapen - Links
 
 
Algemeen:
 
Oppervlakte: 224 ha.
  Hoogte: 39,26 meter aan de drempel van de kerk.
Op 21 km van Gent, op 12,5 km van Oudenaarde, op 6,5 km van Balegem en Scheldewindeke.
Bestuurlijk en rechterlijk arrondissement Oudenaarde; vredegerechtskanton Sint-Maria-Horebeke; bisdom Gent.
Herkomst van de naam: persoonsnaam (Berilo, diminutief van Bero) en inga, en heem = woonplaats van de lieden van Berlingen ( Berlingenhem, later Beirlegem). Andere bronnen vermelden de naam 'Bardelingheym': woning der Bardarlingen.
Inwoner: Beerlegemnaar; Beerlegems.
Aantal inwoners: 213 inwoners in 1816, 421 inwoners in 1840, 348 inwoners in 1895, 355 inwoners in 1938, 348 inwoners vandaag.
Landschap: Schilderachtig landbouw- en woondorp in Zandlemig-Vlaanderen; heuvelachtig  landschap (tot 50 m); in 1971 opgenomen in de fusiegemeente Munkzwalm.
Waterloop: de Stampkotbeek.
Sedert 1977 deelgemeente van Zwalm (9630).
 
Geschiedenis:
 
 

De ontdekking van een Merovingische begraafplaats in 1955 bewijst dat Beerlegem een Frankische nederzetting was.
De heerlijkheid van Beerlegem maakte deel uit van het Land van Rode. Zij heeft haar naam gegeven aan een adellijke familie, die er de herenmacht uitgeoefend heeft. De oudst gekende van dit geslacht, Theodoricus van Berleghem, wordt vernoemd in 1196 in een charter van Raas van Gaver. 
Nadien ging het heerschap over aan Gerard van Grimbergen. Door huwelijk van zijn erfgename, Marie van Grimbergen, kwam de heerlijkheid in 1365 in het bezit van de familie van Maldeghem. 
Het heerschap ging dan over aan Robert de Masmines, ridder van het Gulden Vlies.  In 1473 vindt men de heerlijkheid Beerlegem in het bezit van Elisabeth, vrouwe van Heule, Leeuwergem en Bellegen, echtgenote van Walter van der Gracht, heer van Volander, Moorsele, Wevelgem enz..., overleden in 1505. De achterkleindochter van deze laatste, Anne de Croy, huwde op 17 aprl 1539 met Martin van Hoorne, heer van Gaasbeek, die de heerlijkheid Beerlegem in 1553 verkocht aan Louis de Rodoan, heer van Doncourt. En van de zonen van Louis de Rodoan was Karel Philip de Rodoan, geboren te Beerlegem, die in 1594 abt werd van Eename en in 1600 bisschop van Brugge.
In 1677 liet Philippe-Albert de Rodoan Beerlegem over aan Frans Gonzales van Alveida.
Karel II verhief het Land van Rode tot markizaat en in 1680 werd de heerlijkheid Beerlegem  tot de rang van baronie verheven ten gunste van de markies van Rode, Lopez-Maria Rodriguez de Evora y Vega.
Het kasteel van Beerlegem is tot op heden in dezelfde familie gebleven. Eerst van vader op zoon tot in 1887, toen het domein van Adolphe Rodriguez de Evora y Vega overging naar zijn zuster Marie Madeleine, die gehuwd was met Charles V de Spangen. In 1893 kwam het bezit in handen van Marie-Thrse de Spangen, gehuwd met Louis de Marchant et d'Ansembourg. Het bleef tot 1944 in bezit van hun zoon Alfred. Na zijn overlijden werd de huidige familie d'Ursel de Bousies eigenaar.   

 
Bezienswaardigheden:
 
In 1955-67 werd een zeer uitgestrekt Merovingisch grafveld (6e-7e eeuw), met ruim 150 graven, o.a. zeer rijk vrouwengraf, systematisch onderzocht.
Van de laatgotische Sint-Adreaskerk bleek enkel de westertoren in baksteen en Balegemse zandsteen (1641) bewaard, die sinds 4.11.1943 beschermd is. In 1790 werden het schip en koor afgebroken en in 1792-93 wederopgebouwd als een classicistische zaalkerk, waaraan ca.1870 een dwarsbeuk met korte armen werd toegevoegd. Het interieur werd in 1969 volledig opgefrist, waarbij de nog oorspronkelijke stuc-marmeren bekleding verdween. Meubilair: preekstoel (gedateerd 1662); doopvont met koperen bekken en smeedijzeren haal (17e eeuw); biechtstoel (ca. 1800); doksaal (ca. 1800), met orgel door gebroeders Reygaert, in 18e-eeuwse kast; koorgestoelte (begin 19e eeuw). Portiekvormig hoofdaltaar (ca. 1800), door Remi Rooms (Gent), met eucharistische taferelen; zuiderzijaltaar, met relilfs (1914), door R. Rooms, met taferelen uit het leven van Sint-Godelieve van Gistel. Beelden (18e-19e eeuw), o.a. Sint-Andreas en Sint-Godelieve (18e eeuw), die wordt aangeroepen tegen keelpijn. Schilderijen: "O.L.Vrouw met Kind","O.L.Vrouw met Kind en Johannes" en "Jezus aan het Kruis" (17e eeuw).
Grafsteen (1607) en rouwblazoenen (19e eeuw).
Aan beide zijden van de kerk, typische woningen. Rechts oude afspanning "De Zannekin", links langgestrekte boerderij (1846).
Naast deze hoeve een beukendreef die, evenals drie andere dreven, leidt naar het kasteel van de voormalige heerlijkheid Rode; in de eerste dreef, twee interessante huizen, n uit begin 19e eeuw. Achter het fraaie smeedijzeren hek, bekroond met monogram van de Heren van Rode, twee classicistische dienstgebouwen: links uit 1773, rechts uit 1783.
Het kasteel van Rode, uit 1730, is opgetrokken in een speelse, naar rococo neigende barok; vergroot in 1872. Stemmige kapel. In het park, met visrijke vijver, de schandpaal van de voormalige heerlijkheid(ca. 1680), met wapenschild van de baronie. Nog drie andere vijvers worden gevoed door het Munkbosbeekje.
In het schilderachtig kasteelbos, het romantisch huisje "De Kluize" en de bron "Het Wijnhuizeke". Het kasteel ligt in een Franse gestileerde omlijsting van prachtig geboomte.
Typische O.L.Vrouwkapel, met wapenschild van de Heren van Rode.  
 
Wapen: vr 1976
 

 
  "Gevierendeeld: 1 en 4 van keel met een adelaar van goud, gebekt, gepoot en gekroond van lazuur, wat is de la Vega; 2 en 3 van zilver met drie leliebloemen met afgesneden voet van lazuur, wat is van Aronyo; in het midden een gevierendeeld schild 1 en 4 van lazuur met een leeuw van goud, getongd van keel houdende in de rechterpoot 3 bladeren van goud, met smalle schuinbalk van keel over alles heen en in het schildhoofd beladen met een komeet van goud en in het schildvoet met een rots met drie toppen van hetzelfde; 2 en 3 van lazuur met drie sterren van goud, wat is de Rodriguez; in het hart, in goud een leeuw van sabel met uitgeschulpten boord van hetzelfde, wat is de Rodes.
Schildhouders: twee leeuwen van goud genageld en getongd van keel,  het schild gedekt met eene kroon met vijf fleurons."
GB 17.5.1930 - KB 16.7.1931 - BS 23.9.1931

Bron: Gemeentewapens van Belgi, Deel II Vlaanderen M-Z en Brussel, door Lieve Viaene-Awouters en Ernest Warlop; Dexia Bank 2002, blz. 437, 438, 439.   

   
   
Links:
 

Beerlegem

Brouwershoek
   
   

 


 
 
 

Land van Rode Copyright

Disclaimer